W „Gazecie Wyborczej” narzekania na „Lex Facebook” – na to, że portal Marka Zuckerberga ustanowił sobie i egzekwuje wobec użytkowników własne reguły, bez udziału państw, w których działa. Podobnie jak inne wielkie platformy społecznościowe.
A ja zauważę, że tak jest od zarania Internetu – każde forum, czat, lista i grupa dyskusyjna, strona internetowa i blog zawsze stanowiły sobie i egzekwowały własne reguły. Czasami nawet w postaci „admin ma zawsze rację”. I uważano to za normalne. Nikt nie mówił z zaniepokojeniem o, dajmy na to „lex Wizaz.pl”, „lex Forum Libertarian”, „lex pl.soc.polityka” czy „lex Czateria”. Na czym polega różnica?
Tylko na tym, że ludziom bardziej zależy na ich wpisach i profilu na Facebooku niż na wyżej wymienionych forach, grupach i czatach. Bo mają większy zasięg, są istotniejsze dla ich komunikacji z innymi.
I dlatego nie podoba im się, że ich wpisy są czasem przez Facebooka usuwane, a ich konta dostają czasem bany.
Jednak problem nie leży w tym, że decyduje tu prywatny serwis, a nie państwo.
Przecież nie ma znaczenia, czy wpis jest usuwany, a profil dostaje bana mocą decyzji Facebooka, czy państwowego urzędnika. I czy decyduje tu regulamin Facebooka, czy przepisy ustanawiane przez państwo. Efekt jest ten sam. Ba, gdyby decydowało tu państwo, to konsekwencje mogłyby być dla użytkowników bardziej przykre. Bo Facebook może jedynie usunąć wpis albo dać bana. A państwo może jeszcze nałożyć grzywnę albo skazać na ograniczenie wolności, pozbawienie wolności, a nawet (nie w Polsce) na śmierć. Co zresztą czasami robi. Ale robi tylko w tych przypadkach, gdy informacja o naruszeniu jego reguł do niego dotrze i zdoła zidentyfikować autora naruszającego je wpisu.
Wyobraźmy sobie, że Facebook byłby serwisem państwowym i jego bazy danych byłyby bezpośrednio monitorowane przez polską policję. W każdym przypadku, gdy dziś Facebook daje bana za „mowę nienawiści” czy „obrazę uczuć religijnych”, byłby gotowy materiał dowodowy do wszczęcia z urzędu postępowania karnego. I duża część tych postępowań kończyłaby się skazaniem. Plus jeszcze znieważanie prezydenta, konstytucyjnych organów państwa, funkcjonariuszy publicznych, flagi i godła…
Może jednak z punktu widzenia wolności słowa lepiej, że w praktyce w większości przypadków decyduje „lex Facebook”, a nie „lex RP”?
Problem leży gdzie indziej. Leży w tym, że – jak zresztą zauważyła jedna z osób cytowanych w artykule „GW” – w przypadku Facebooka „wyrok” wydaje maszyna, a nie człowiek. Bo sprawdzanie takiej liczby treści przekracza możliwości ludzi. A maszyna jest omylna, ma problemy z rozpoznawaniem kontekstu. No i Facebook w słabym stopniu ma wdrożone procedury minimalizujące niesprawiedliwe „wyroki”.
Ale jeśli ktoś myśli, że narzucenie tu reguł państwa coś pomoże, to się myli. Bo państwa – i struktury ponadpaństwowe – idą właśnie w kierunku akceptacji metod stosowanych obecnie przez Facebooka, czyli wydawania „wyroków” przez maszyny. Projekt dyrektywy o prawach autorskich na jednolitym rynku cyfrowym faktycznie wymusza to na wszystkich dużych platformach, czyniąc je odpowiedzialnymi za treści naruszające prawa autorskie zamieszczane przez ich użytkowników – zawsze, a nie jak dotąd tylko w przypadku, gdy nie usuną ich po ich wskazaniu. Nakazuje to również projekt unijnych regulacji w sprawie zapobiegania rozpowszechnianiu w internecie treści o charakterze terrorystycznym.
To ja jednak mimo wszystko nadal wolę „lex Facebook”. Tradycyjne reguły prywatne w Internecie (@) od reguł państwowych (§). Bo w ostateczności z Facebooka można przenieść się gdzie indziej, na któryś z istniejących konkurencyjnych serwisów lub nowy – tak jak kiedyś ludzie przenosili się na Facebooka z MySpace czy Naszej Klasy. Ale od reguł narzuconych przez państwo, albo tym bardziej przez Unię Europejską czy porozumienia międzynarodowe, nie ma ucieczki, chyba że do darknetu.
@ > §!

W „Gazecie Wyborczej” narzekania na „Lex Facebook”<\/a> – na to, \u017ce portal Marka Zuckerberga ustanowi\u0142 sobie i egzekwuje wobec u\u017cytkownik\u00f3w w\u0142asne regu\u0142y, bez udzia\u0142u pa\u0144stw, w kt\u00f3rych dzia\u0142a. Podobnie jak inne wielkie platformy spo\u0142eczno\u015bciowe.
\nA ja zauwa\u017c\u0119, \u017ce tak jest od zarania Internetu – ka\u017cde forum, czat, lista i grupa dyskusyjna, strona internetowa i blog zawsze stanowi\u0142y sobie i egzekwowa\u0142y w\u0142asne regu\u0142y. Czasami nawet w postaci „admin ma zawsze racj\u0119”. I uwa\u017cano to za normalne. Nikt nie m\u00f3wi\u0142 z zaniepokojeniem o, dajmy na to „lex Wizaz.pl”, „lex Forum Libertarian”, „lex pl.soc.polityka” czy „lex Czateria”. Na czym polega r\u00f3\u017cnica?
\nTylko na tym, \u017ce ludziom bardziej zale\u017cy na ich wpisach i profilu na Facebooku ni\u017c na wy\u017cej wymienionych forach, grupach i czatach. Bo maj\u0105 wi\u0119kszy zasi\u0119g, s\u0105 istotniejsze dla ich komunikacji z innymi.
\nI dlatego nie podoba im si\u0119, \u017ce ich wpisy s\u0105 czasem przez Facebooka usuwane, a ich konta dostaj\u0105 czasem bany.
\nJednak problem nie le\u017cy w tym, \u017ce decyduje tu prywatny serwis, a nie pa\u0144stwo.
\nPrzecie\u017c nie ma znaczenia, czy wpis jest usuwany, a profil dostaje bana moc\u0105 decyzji Facebooka, czy pa\u0144stwowego urz\u0119dnika. I czy decyduje tu regulamin Facebooka, czy przepisy ustanawiane przez pa\u0144stwo. Efekt jest ten sam. Ba, gdyby decydowa\u0142o tu pa\u0144stwo, to konsekwencje mog\u0142yby by\u0107 dla u\u017cytkownik\u00f3w bardziej przykre. Bo Facebook mo\u017ce jedynie usun\u0105\u0107 wpis albo da\u0107 bana. A pa\u0144stwo mo\u017ce jeszcze na\u0142o\u017cy\u0107 grzywn\u0119<\/a> albo skaza\u0107 na ograniczenie wolno\u015bci<\/a>, pozbawienie wolno\u015bci<\/a>, a nawet (nie w Polsce) na \u015bmier\u0107.<\/a> Co zreszt\u0105 czasami robi. Ale robi tylko w tych przypadkach, gdy informacja o naruszeniu jego regu\u0142 do niego dotrze i zdo\u0142a zidentyfikowa\u0107 autora naruszaj\u0105cego je wpisu.
\nWyobra\u017amy sobie, \u017ce Facebook by\u0142by serwisem pa\u0144stwowym i jego bazy danych by\u0142yby bezpo\u015brednio monitorowane przez polsk\u0105 policj\u0119. W ka\u017cdym przypadku, gdy dzi\u015b Facebook daje bana za „mow\u0119 nienawi\u015bci” czy „obraz\u0119 uczu\u0107 religijnych”, by\u0142by gotowy materia\u0142 dowodowy do wszcz\u0119cia z urz\u0119du post\u0119powania karnego. I du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 tych post\u0119powa\u0144 ko\u0144czy\u0142aby si\u0119 skazaniem. Plus jeszcze zniewa\u017canie prezydenta, konstytucyjnych organ\u00f3w pa\u0144stwa, funkcjonariuszy publicznych, flagi i god\u0142a…
\nMo\u017ce jednak z punktu widzenia wolno\u015bci s\u0142owa lepiej, \u017ce w praktyce w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w decyduje „lex Facebook”, a nie „lex RP”?
\nProblem le\u017cy gdzie indziej. Le\u017cy w tym, \u017ce – jak zreszt\u0105 zauwa\u017cy\u0142a jedna z os\u00f3b cytowanych w artykule „GW” – w przypadku Facebooka „wyrok” wydaje maszyna, a nie cz\u0142owiek. Bo sprawdzanie takiej liczby tre\u015bci przekracza mo\u017cliwo\u015bci ludzi. A maszyna jest omylna, ma problemy z rozpoznawaniem kontekstu. No i Facebook w s\u0142abym stopniu ma wdro\u017cone procedury minimalizuj\u0105ce niesprawiedliwe „wyroki”.
\nAle je\u015bli kto\u015b my\u015bli, \u017ce narzucenie tu regu\u0142 pa\u0144stwa co\u015b pomo\u017ce, to si\u0119 myli. Bo pa\u0144stwa – i struktury ponadpa\u0144stwowe – id\u0105 w\u0142a\u015bnie w kierunku akceptacji metod stosowanych obecnie przez Facebooka, czyli wydawania „wyrok\u00f3w” przez maszyny. Projekt dyrektywy o prawach autorskich na jednolitym rynku cyfrowym faktycznie wymusza to na wszystkich du\u017cych platformach, czyni\u0105c je odpowiedzialnymi za tre\u015bci naruszaj\u0105ce prawa autorskie zamieszczane przez ich u\u017cytkownik\u00f3w – zawsze, a nie jak dot\u0105d tylko w przypadku, gdy nie usun\u0105 ich po ich wskazaniu. Nakazuje to r\u00f3wnie\u017c projekt unijnych regulacji w sprawie zapobiegania rozpowszechnianiu w internecie tre\u015bci o charakterze terrorystycznym<\/a>.
\nTo ja jednak mimo wszystko nadal wol\u0119 „lex Facebook”. Tradycyjne regu\u0142y prywatne w Internecie (@) od regu\u0142 pa\u0144stwowych (\u00a7). Bo w ostateczno\u015bci z Facebooka mo\u017cna przenie\u015b\u0107 si\u0119 gdzie indziej, na kt\u00f3ry\u015b z istniej\u0105cych konkurencyjnych serwis\u00f3w lub nowy – tak jak kiedy\u015b ludzie przenosili si\u0119 na Facebooka z MySpace czy Naszej Klasy. Ale od regu\u0142 narzuconych przez pa\u0144stwo, albo tym bardziej przez Uni\u0119 Europejsk\u0105 czy porozumienia mi\u0119dzynarodowe, nie ma ucieczki, chyba \u017ce do darknetu<\/a>.
\n@ > \u00a7!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1483"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1483"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1483\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1484,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1483\/revisions\/1484"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1483"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1483"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1483"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}