Zauważyłem, że wiele osób hołduje poglądowi, jakoby polska transformacja gospodarcza po zakończeniu epoki PRL polegała m. in. na likwidacji niemal całego polskiego przemysłu, w interesie, oczywiście, zachodnich (przede wszystkim niemieckich) korporacji i państw, którym przeszkadzała polska konkurencja. Taką tezę wygłosił np. kilkanaście dni temu Rafał Ziemkiewicz, komentując korzystanie przez polskie elektrownie z importowanego węgla: „Odzyskawszy suwerenność zrobiliśmy taką „transformację”, żeby „wygasić” (…) prawie cały przemysł”. Taką tezę głosił przed ostatnimi wyborami do Sejmu również Paweł Kukiz, twierdząc nawet, że polityka unijna wciąż zmierza do tego, by „wygasić polski przemysł”. W 2015 roku, po ogłoszeniu planów ówczesnego rządu na temat likwidacji części kopalń (wtedy użyto właśnie słowa „wygaszenie”) wiele osób, zwłaszcza związanych z prawicą, przypominało, że od upadku PRL „wygaszono” ponad 600 dużych polskich zakładów przemysłowych. Na Facebooku wciąż krążą memy z długą listą zlikwidowanych przedsiębiorstw. Przekaz jest jasny: dużą część polskiego przemysłu, mimo wszystko kwitnącego w czasach PRL, celowo zniszczono, a resztę sprzedano obcym. Pozostało niewiele i zła Unia na czele ze złymi Niemcami próbuje zlikwidować i to.
A jak jest naprawdę? Wystarczy zerknąć na dane GUS i inne dane statystyczne.
Wg danych GUS za 2017 r. w Polsce było wówczas 70860 przedsiębiorstw zatrudniających 10 lub więcej pracowników, z przychodami ok. 3,34 bln zł i zatrudnieniem ok. 5,7 mln osób. Z tego przemysł to były 21103 przedsiębiorstwa z przychodami 1,5 bln zł i zatrudnieniem 2,5 mln osób.
Do tego dochodziło ponad 2 mln mikroprzedsiębiorstw z przychodami 141,7 mld zł, z czego przemysł stanowił niecałe 10%.
Ale może należy to wszystko do właścicieli zagranicznych? Otóż nie. Wg danych GUS za 2017 r. przedsiębiorstw z kapitałem zagranicznym (w tym tych poniżej 10 pracowników) było ok. 22,1 tys., z przychodami ok. 1,54 bln zł i zatrudnieniem niecałe ok. 2 mln osób. Z czego przemysł to była niecała połowa, z przychodami poniżej 700 mld zł.
Należy dodać, że Polska wg danych CIA należy do najbardziej uprzemysłowionych państw w Europie, a nawet na świecie. Udział przemysłu w PKB Polski przekracza 40%. Jest to mniej więcej tyle samo co w Chinach, więcej niż w tradycyjnie uprzemysłowionych Czechach, sporo więcej niż w Niemczech czy Rosji, dużo więcej niż we Francji. W Europie wyższy wskaźnik mają jedynie (minimalnie) Białoruś oraz Serbia, a na świecie głównie państwa opierające swoją gospodarkę na wydobyciu ropy naftowej. Jest to wprawdzie nieco mniej, niż w 1989 r., ale nie świadczy to o gospodarczym cofnięciu się – to, że Serbia, Wenezuela czy Korea Północna mają wyższy (nieco) udział przemysłu w PKB nie oznacza ich wyższego rozwoju.
PKB Polski wynosił w 2017 ponad 526 mld dolarów i był ośmiokrotnie większy niż w 1990 r. (kiedy to wynosił ok. 66 mld dolarów w przeliczeniu na dolary z 2017 r.). Z uwzględnieniem siły nabywczej różnica była ok. pięciokrotna.
Z udziału przemysłu w PKB Polski wynika, że polski przemysł w 2017 r. wytworzył ponad trzykrotnie więcej niż cała polska gospodarka w 1990 r., a uwzględniając siłę nabywczą – prawie dwukrotnie więcej. Jeśli wziąć pod uwagę same tylko przedsiębiorstwa przemysłowe z kapitałem polskim, to biorąc pod uwagę ich udział w przychodach sektora przemysłowego ogółem i uwzględniając siłę nabywczą wytworzyły one w 2017 r. mniej więcej tyle, co cała polska gospodarka w 1990 r. – i oczywiście znacznie więcej (ponad dwukrotnie) tyle, co ówczesny przemysł.
Prawdą jest natomiast, że w polskim przemyśle pracuje dziś dużo mniej ludzi niż przed 1990 r., co świadczy jedynie o tym, jak niską wydajność miała praca zatrudnionych w nim w tamtych czasach. Zmieniła się też jego struktura – mniejszy udział ma np. górnictwo.
Nie jest owszem wykluczone, że zmarnowano potencjał niektórych przedsiębiorstw, a niektóre inne przy okazji transformacji zniszczono po to, by ktoś mógł sobie zarobić. Ale ogólnie polskiego przemysłu jak widać wcale nie „wygaszono”. Produkuje więcej, stanowi pokaźną część polskiej gospodarki i wcale w większości nie należy do obcych.

Zauwa\u017cy\u0142em, \u017ce wiele os\u00f3b ho\u0142duje pogl\u0105dowi, jakoby polska transformacja gospodarcza po zako\u0144czeniu epoki PRL polega\u0142a m. in. na likwidacji niemal ca\u0142ego polskiego przemys\u0142u, w interesie, oczywi\u015bcie, zachodnich (przede wszystkim niemieckich) korporacji i pa\u0144stw, kt\u00f3rym przeszkadza\u0142a polska konkurencja. Tak\u0105 tez\u0119 wyg\u0142osi\u0142 np. kilkana\u015bcie dni temu Rafa\u0142 Ziemkiewicz, komentuj\u0105c<\/a> korzystanie przez polskie elektrownie z importowanego w\u0119gla: „Odzyskawszy suwerenno\u015b\u0107 zrobili\u015bmy tak\u0105 „transformacj\u0119”, \u017ceby „wygasi\u0107” (…) prawie ca\u0142y przemys\u0142”<\/em>. Tak\u0105 tez\u0119 g\u0142osi\u0142 przed ostatnimi wyborami do Sejmu r\u00f3wnie\u017c Pawe\u0142 Kukiz, twierdz\u0105c<\/a> nawet, \u017ce polityka unijna wci\u0105\u017c zmierza do tego, by „wygasi\u0107 polski przemys\u0142”<\/em>. W 2015 roku, po og\u0142oszeniu plan\u00f3w \u00f3wczesnego rz\u0105du na temat likwidacji cz\u0119\u015bci kopal\u0144 (wtedy u\u017cyto w\u0142a\u015bnie s\u0142owa „wygaszenie”) wiele os\u00f3b, zw\u0142aszcza zwi\u0105zanych z prawic\u0105, przypomina\u0142o, \u017ce od upadku PRL „wygaszono” ponad 600 du\u017cych polskich zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych. Na Facebooku wci\u0105\u017c kr\u0105\u017c\u0105 memy z d\u0142ug\u0105 list\u0105 zlikwidowanych przedsi\u0119biorstw. Przekaz jest jasny: du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 polskiego przemys\u0142u, mimo wszystko kwitn\u0105cego w czasach PRL, celowo zniszczono, a reszt\u0119 sprzedano obcym. Pozosta\u0142o niewiele i z\u0142a Unia na czele ze z\u0142ymi Niemcami pr\u00f3buje zlikwidowa\u0107 i to.
\nA jak jest naprawd\u0119? Wystarczy zerkn\u0105\u0107 na dane GUS i inne dane statystyczne.
\nWg danych GUS za 2017 r.<\/a> w Polsce by\u0142o w\u00f3wczas 70860 przedsi\u0119biorstw zatrudniaj\u0105cych 10 lub wi\u0119cej pracownik\u00f3w, z przychodami ok. 3,34 bln z\u0142 i zatrudnieniem ok. 5,7 mln os\u00f3b. Z tego przemys\u0142 to by\u0142y 21103 przedsi\u0119biorstwa z przychodami 1,5 bln z\u0142 i zatrudnieniem 2,5 mln os\u00f3b.
\nDo tego dochodzi\u0142o ponad 2 mln mikroprzedsi\u0119biorstw<\/a> z przychodami 141,7 mld z\u0142, z czego przemys\u0142 stanowi\u0142 nieca\u0142e 10%.
\nAle mo\u017ce nale\u017cy to wszystko do w\u0142a\u015bcicieli zagranicznych? Ot\u00f3\u017c nie. Wg danych GUS za 2017 r.<\/a> przedsi\u0119biorstw z kapita\u0142em zagranicznym (w tym tych poni\u017cej 10 pracownik\u00f3w) by\u0142o ok. 22,1 tys., z przychodami ok. 1,54 bln z\u0142 i zatrudnieniem nieca\u0142e ok. 2 mln os\u00f3b. Z czego przemys\u0142 to by\u0142a nieca\u0142a po\u0142owa, z przychodami poni\u017cej 700 mld z\u0142<\/a>.
\nNale\u017cy doda\u0107, \u017ce Polska wg danych CIA<\/a> nale\u017cy do najbardziej uprzemys\u0142owionych pa\u0144stw w Europie, a nawet na \u015bwiecie. Udzia\u0142 przemys\u0142u w PKB Polski przekracza 40%. Jest to mniej wi\u0119cej tyle samo co w Chinach, wi\u0119cej ni\u017c w tradycyjnie uprzemys\u0142owionych Czechach, sporo wi\u0119cej ni\u017c w Niemczech czy Rosji, du\u017co wi\u0119cej ni\u017c we Francji. W Europie wy\u017cszy wska\u017anik maj\u0105 jedynie (minimalnie) Bia\u0142oru\u015b oraz Serbia, a na \u015bwiecie g\u0142\u00f3wnie pa\u0144stwa opieraj\u0105ce swoj\u0105 gospodark\u0119 na wydobyciu ropy naftowej. Jest to wprawdzie nieco mniej, ni\u017c w 1989 r., ale nie \u015bwiadczy to o gospodarczym cofni\u0119ciu si\u0119 – to, \u017ce Serbia, Wenezuela czy Korea P\u00f3\u0142nocna maj\u0105 wy\u017cszy (nieco) udzia\u0142 przemys\u0142u w PKB nie oznacza ich wy\u017cszego rozwoju.
\nPKB Polski wynosi\u0142 w 2017 ponad 526 mld dolar\u00f3w<\/a> i by\u0142 o\u015bmiokrotnie wi\u0119kszy ni\u017c w 1990 r. (kiedy to wynosi\u0142 ok. 66 mld dolar\u00f3w w przeliczeniu na dolary z 2017 r.). Z uwzgl\u0119dnieniem si\u0142y nabywczej r\u00f3\u017cnica by\u0142a ok. pi\u0119ciokrotna<\/a>.
\nZ udzia\u0142u przemys\u0142u w PKB Polski wynika, \u017ce polski przemys\u0142 w 2017 r. wytworzy\u0142 ponad trzykrotnie wi\u0119cej ni\u017c ca\u0142a polska gospodarka w 1990 r., a uwzgl\u0119dniaj\u0105c si\u0142\u0119 nabywcz\u0105 – prawie dwukrotnie wi\u0119cej. Je\u015bli wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 same tylko przedsi\u0119biorstwa przemys\u0142owe z kapita\u0142em polskim, to bior\u0105c pod uwag\u0119 ich udzia\u0142 w przychodach sektora przemys\u0142owego og\u00f3\u0142em i uwzgl\u0119dniaj\u0105c si\u0142\u0119 nabywcz\u0105 wytworzy\u0142y one w 2017 r. mniej wi\u0119cej tyle, co ca\u0142a polska gospodarka w 1990 r. – i oczywi\u015bcie znacznie wi\u0119cej (ponad dwukrotnie) tyle, co \u00f3wczesny przemys\u0142.
\nPrawd\u0105 jest natomiast, \u017ce w polskim przemy\u015ble pracuje dzi\u015b du\u017co mniej ludzi ni\u017c przed 1990 r., co \u015bwiadczy jedynie o tym, jak nisk\u0105 wydajno\u015b\u0107 mia\u0142a praca zatrudnionych w nim w tamtych czasach. Zmieni\u0142a si\u0119 te\u017c jego struktura – mniejszy udzia\u0142 ma np. g\u00f3rnictwo.
\nNie jest owszem wykluczone, \u017ce zmarnowano potencja\u0142 niekt\u00f3rych przedsi\u0119biorstw, a niekt\u00f3re inne przy okazji transformacji zniszczono po to, by kto\u015b m\u00f3g\u0142 sobie zarobi\u0107. Ale og\u00f3lnie polskiego przemys\u0142u jak wida\u0107 wcale nie „wygaszono”. Produkuje wi\u0119cej, stanowi poka\u017an\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 polskiej gospodarki i wcale w wi\u0119kszo\u015bci nie nale\u017cy do obcych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1541"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1541"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1541\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1542,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1541\/revisions\/1542"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1541"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1541"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1541"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}