Lewicowy publicysta Łukasz Moll (ten sam, który zrezygnował z członkostwa w partii Razem po tym, jak oświadczył, że jest komunistą, a partia zapowiedziała w związku z tym postępowanie dyscyplinarne) uznał gest Cristiano Ronaldo, który podczas wywiadu odsunął od siebie butelki z Coca-Colą, za „rękę Mesjasza”, a jego samego za antykapitalistę. Bo według niego „sam gest odsunięcia poza kamerę sponsorowanych produktów na pewnym metapoziomie jest antykapitalistyczny”.
Tyle, że jest zupełnie odwrotnie. Istotą transakcji rynkowej (czyli czegoś, co komuniści uważają za jedną z istotnych cech kapitalizmu) jest jej dobrowolność. Nie ma obowiązku kupowania reklamowanych produktów. Producent przy pomocy reklam i innych akcji marketingowych stara się przekonać potencjalnych konsumentów do ich nabycia, a ci mogą jego ofertę przyjąć lub odrzucić. A zwykle – i w przypadku napojów tak jest – również skorzystać z produktu konkurenta.
Zachowanie polegające na odrzuceniu reklamowanego produktu jest więc w tak zwanym kapitalizmie normą, a nie zakwestionowaniem jego zasad. Nie jest gestem antykapitalistycznym, ale wręcz przeciwnie – gestem podkreślającym prawa uczestnika kapitalistycznego rynku.
Prawa, które niekoniecznie przysługują w tak zwanym socjalizmie. Pamiętam, że w późnym PRL można było dostać (jeśli ktoś nie dysponował dolarami albo nie jeździł za granicę) jedynie jeden gatunek kawy – Extra Selekt (wcześniej, za czasów gierkowskiego „dobrobytu”, były jeszcze Super, Wyborowa i Orient, wszystkie produkowała Poznańska Palarnia Kawy Astra). Nie trzeba było jej reklamować, bo w praktyce każdy, kto chciał pić kawę, był na nią skazany.
A Cristiano Ronaldo wart jest pochwały za inny gest – za to, że próbował uchronić wypracowane przez siebie dochody przed zaborczą ręką państwa, ukrywając je przed hiszpańskim fiskusem. Nie udało się, otrzymał za to karę. Ale przynajmniej pokazał, że nie zgadza się na to, by rząd zabierał mu to, co zarobił.

Lewicowy publicysta \u0141ukasz Moll (ten sam, kt\u00f3ry zrezygnowa\u0142 z cz\u0142onkostwa w partii Razem<\/a> po tym, jak o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce jest komunist\u0105, a partia zapowiedzia\u0142a w zwi\u0105zku z tym post\u0119powanie dyscyplinarne) uzna\u0142<\/a> gest Cristiano Ronaldo, kt\u00f3ry podczas wywiadu odsun\u0105\u0142 od siebie butelki z Coca-Col\u0105, za „r\u0119k\u0119 Mesjasza”<\/em>, a jego samego za antykapitalist\u0119. Bo wed\u0142ug niego „sam gest odsuni\u0119cia poza kamer\u0119 sponsorowanych produkt\u00f3w na pewnym metapoziomie jest antykapitalistyczny”<\/em>.
\nTyle, \u017ce jest zupe\u0142nie odwrotnie. Istot\u0105 transakcji rynkowej (czyli czego\u015b, co komuni\u015bci uwa\u017caj\u0105 za jedn\u0105 z istotnych cech kapitalizmu) jest jej dobrowolno\u015b\u0107. Nie ma obowi\u0105zku kupowania reklamowanych produkt\u00f3w. Producent przy pomocy reklam i innych akcji marketingowych stara si\u0119 przekona\u0107 potencjalnych konsument\u00f3w do ich nabycia, a ci mog\u0105 jego ofert\u0119 przyj\u0105\u0107 lub odrzuci\u0107. A zwykle – i w przypadku napoj\u00f3w tak jest – r\u00f3wnie\u017c skorzysta\u0107 z produktu konkurenta.
\nZachowanie polegaj\u0105ce na odrzuceniu reklamowanego produktu jest wi\u0119c w tak zwanym kapitalizmie norm\u0105, a nie zakwestionowaniem jego zasad. Nie jest gestem antykapitalistycznym, ale wr\u0119cz przeciwnie – gestem podkre\u015blaj\u0105cym prawa uczestnika kapitalistycznego rynku.
\nPrawa, kt\u00f3re niekoniecznie przys\u0142uguj\u0105 w tak zwanym socjalizmie. Pami\u0119tam, \u017ce w p\u00f3\u017anym PRL mo\u017cna by\u0142o dosta\u0107 (je\u015bli kto\u015b nie dysponowa\u0142 dolarami albo nie je\u017adzi\u0142 za granic\u0119) jedynie jeden gatunek kawy – Extra Selekt (wcze\u015bniej, za czas\u00f3w gierkowskiego „dobrobytu”, by\u0142y jeszcze Super, Wyborowa i Orient, wszystkie produkowa\u0142a Pozna\u0144ska Palarnia Kawy Astra). Nie trzeba by\u0142o jej reklamowa\u0107, bo w praktyce ka\u017cdy, kto chcia\u0142 pi\u0107 kaw\u0119, by\u0142 na ni\u0105 skazany.
\nA Cristiano Ronaldo wart jest pochwa\u0142y za inny gest – za to, \u017ce pr\u00f3bowa\u0142 uchroni\u0107 wypracowane przez siebie dochody przed zaborcz\u0105 r\u0119k\u0105 pa\u0144stwa, ukrywaj\u0105c je przed hiszpa\u0144skim fiskusem. Nie uda\u0142o si\u0119, otrzyma\u0142 za to kar\u0119<\/a>. Ale przynajmniej pokaza\u0142, \u017ce nie zgadza si\u0119 na to, by rz\u0105d zabiera\u0142 mu to, co zarobi\u0142.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1913"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1913"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1913\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1914,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1913\/revisions\/1914"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1913"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1913"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1913"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}