Kilka faktów z okazji Barbórki, czyli Dnia Górnika.
Średnia cena detaliczna tony węgla kamiennego w Polsce w 2020 r. wynosiła 887,95 zł, czyli ok. 235 dolarów po kursie na koniec tamtego roku. Obecne ceny bywają nawet nieco wyższe, bywa, że powyżej 1000 zł za tonę, ale mimo tego przychody nie pokrywają kosztów – do każdej tony państwo dopłaca obecnie ok. 45 zł.
Aktualna średnia cena węgla kamiennego na rynkach światowych (przy znacznym jej wzroście w stosunku do poprzednich lat) to 121 dolarów, czyli niecałe 500 zł za tonę. Zbliżona do cen polskich była jedynie w październiku br.
W 2020 r. średnia cena tzw. krótkiej tony (2000 funtów = ok. 907,18 kg) węgla metalurgicznego w USA na eksport wynosiła 104,55 dolarów, a niemetalurgicznego – 62,51 dolarów. W przeliczeniu na tony było to odpowiednio 115,25 dolarów i 68,90 dolarów. Cena węgla dla amerykańskich elektrowni wynosiła 36,14 dolarów za krótką tonę, czyli niecałe 40 dolarów za tonę.
Jak się okazuje, polska energetyka kupuje polski węgiel po cenach zbliżonych do eksportowych amerykańskich – w październiku br. średniomiesięczna wartość indeksu cen węgla dla energetyki wyniosła 246,37 zł (nieco ponad 60 dolarów) za tonę, a dla ciepłownictwa – 320,29 zł za tonę. Dodatkowo węgiel jest importowany – w pierwszej połowie br. sprowadzono 6,23 mln ton węgla, głównie z Rosji. Jest to około 20% polskiej produkcji (61,6 mln ton w 2019 r, 54,4 mln ton w 2020 r.).
Wydajność wydobycia w polskich kopalniach wynosiła w 2019 r. 809 ton na górnika, podczas gdy w USA ponad 10 tysięcy ton. W polskim górnictwie zatrudnionych jest 2,5 raza więcej ludzi niż w amerykańskim, ale wydobycie jest prawie 6 razy niższe.
Być może energetyka oparta na węglu to obecnie dobre rozwiązanie (hurtowe ceny energii elektrycznej w Polsce mimo wzrostu należą do najniższych w Europie), ale powyższe dane wskazują, że wydobycie węgla kamiennego w Polsce jest ogólnie nierentowne i nieefektywne, a koszty tego ponoszą odbiorcy detaliczni i podatnicy. Nie wiem, czy wynika to z obiektywnej nieopłacalności wydobycia z polskich złóż, czy z nieudolności państwowego zarządzania. Odpaństwowienie i urynkowienie tej branży (np. przez prywatyzację pracowniczą) pokazałoby, jaka jest prawda. Jeśli winą jest państwowe zarządzanie – kopalnie wydobywałyby dalej, podatnicy nie musieliby do nich dopłacać, a i węgiel byłby może tańszy dla odbiorców detalicznych. A jeśli po prostu nie da się już wydobywać tego węgla w sposób opłacalny – być może dotyczy to tylko niektórych kopalń – to i tak taniej i lepiej dla gospodarki będzie korzystać z węgla zagranicznego. Choć może niekoniecznie akurat rosyjskiego.

Kilka fakt\u00f3w z okazji Barb\u00f3rki, czyli Dnia G\u00f3rnika.
\n\u015arednia cena detaliczna tony w\u0119gla kamiennego w Polsce w 2020 r. wynosi\u0142a 887,95 z\u0142<\/a>, czyli ok. 235 dolar\u00f3w po kursie na koniec tamtego roku. Obecne ceny bywaj\u0105 nawet nieco wy\u017csze, bywa, \u017ce powy\u017cej 1000 z\u0142 za ton\u0119<\/a>, ale mimo tego przychody nie pokrywaj\u0105 koszt\u00f3w – do ka\u017cdej tony pa\u0144stwo dop\u0142aca obecnie ok. 45 z\u0142<\/a>.
\nAktualna \u015brednia cena w\u0119gla kamiennego na rynkach \u015bwiatowych (przy znacznym jej wzro\u015bcie w stosunku do poprzednich lat) to 121 dolar\u00f3w, czyli nieca\u0142e 500 z\u0142 za ton\u0119<\/a>. Zbli\u017cona do cen polskich by\u0142a jedynie w pa\u017adzierniku br.
\nW 2020 r. \u015brednia cena tzw. kr\u00f3tkiej tony (2000 funt\u00f3w = ok. 907,18 kg) w\u0119gla metalurgicznego w USA na eksport wynosi\u0142a 104,55 dolar\u00f3w, a niemetalurgicznego – 62,51 dolar\u00f3w<\/a>. W przeliczeniu na tony by\u0142o to odpowiednio 115,25 dolar\u00f3w i 68,90 dolar\u00f3w. Cena w\u0119gla dla ameryka\u0144skich elektrowni wynosi\u0142a 36,14 dolar\u00f3w za kr\u00f3tk\u0105 ton\u0119<\/a>, czyli nieca\u0142e 40 dolar\u00f3w za ton\u0119.
\nJak si\u0119 okazuje, polska energetyka kupuje polski w\u0119giel po cenach zbli\u017conych do eksportowych ameryka\u0144skich – w pa\u017adzierniku br. \u015bredniomiesi\u0119czna warto\u015b\u0107 indeksu cen w\u0119gla dla energetyki wynios\u0142a 246,37 z\u0142 (nieco ponad 60 dolar\u00f3w) za ton\u0119, a dla ciep\u0142ownictwa – 320,29 z\u0142 za ton\u0119<\/a>. Dodatkowo w\u0119giel jest importowany – w pierwszej po\u0142owie br. sprowadzono 6,23 mln ton w\u0119gla<\/a>, g\u0142\u00f3wnie z Rosji. Jest to oko\u0142o 20% polskiej produkcji (61,6 mln ton w 2019 r, 54,4 mln ton w 2020 r.).
\nWydajno\u015b\u0107 wydobycia w polskich kopalniach wynosi\u0142a w 2019 r. 809 ton na g\u00f3rnika, podczas gdy w USA ponad 10 tysi\u0119cy ton<\/a>. W polskim g\u00f3rnictwie zatrudnionych jest 2,5 raza wi\u0119cej ludzi ni\u017c w ameryka\u0144skim, ale wydobycie jest prawie 6 razy ni\u017csze.
\nBy\u0107 mo\u017ce energetyka oparta na w\u0119glu to obecnie dobre rozwi\u0105zanie (hurtowe ceny energii elektrycznej w Polsce mimo wzrostu nale\u017c\u0105 do najni\u017cszych w Europie<\/a>), ale powy\u017csze dane wskazuj\u0105, \u017ce wydobycie w\u0119gla kamiennego w Polsce jest og\u00f3lnie nierentowne i nieefektywne, a koszty tego ponosz\u0105 odbiorcy detaliczni i podatnicy. Nie wiem, czy wynika to z obiektywnej nieop\u0142acalno\u015bci wydobycia z polskich z\u0142\u00f3\u017c, czy z nieudolno\u015bci pa\u0144stwowego zarz\u0105dzania. Odpa\u0144stwowienie i urynkowienie tej bran\u017cy (np. przez prywatyzacj\u0119 pracownicz\u0105) pokaza\u0142oby, jaka jest prawda. Je\u015bli win\u0105 jest pa\u0144stwowe zarz\u0105dzanie – kopalnie wydobywa\u0142yby dalej, podatnicy nie musieliby do nich dop\u0142aca\u0107, a i w\u0119giel by\u0142by mo\u017ce ta\u0144szy dla odbiorc\u00f3w detalicznych. A je\u015bli po prostu nie da si\u0119 ju\u017c wydobywa\u0107 tego w\u0119gla w spos\u00f3b op\u0142acalny – by\u0107 mo\u017ce dotyczy to tylko niekt\u00f3rych kopal\u0144 – to i tak taniej i lepiej dla gospodarki b\u0119dzie korzysta\u0107 z w\u0119gla zagranicznego. Cho\u0107 mo\u017ce niekoniecznie akurat rosyjskiego.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2049"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2049"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2049\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2050,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2049\/revisions\/2050"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2049"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2049"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2049"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}