Kompania Piwowarska zdecydowała, że zdejmie baner z napisem „Zimny Lech” umieszczony niedaleko Wawelu. Stało się tak po tym, jak osoby uważające, że taki napis nie jest stosowny w pobliżu miejsca pochówku Lecha Kaczyńskiego (m. in. eurodeputowani Marek Migalski i Ryszard Czarnecki) ogłosiły akcję bojkotu jej produktów.
Kilka dni temu Facebook odblokował konto blogerki Kataryny, zawieszone wcześniej po zgłoszeniach o naruszanie regulaminu. Choć zarządzający tą internetową społecznością mogli przyjąć interpretację regulaminu niekorzystną dla Kataryny (jest w nim napisane, że użytkownicy muszą rejestrować się pod „real name” czyli prawdziwym nazwiskiem), to jednak ugięli się w obliczu protestu zorganizowanego przez ok. 0,04‰ użytkowników.
Jakiś czas temu Coca-Cola po protestach ludzi oburzonych piosenką Michała Figurskiego i Kuby Wojewódzkiego „Do celu” („Jarek po trupach do celu, każdy chce leżeć na Wawelu”) wycofała się ze sponsorowania audycji radia Eska Rock, w której zostało to zaśpiewane. „Wyrażamy ubolewanie, że nasza marka została wykorzystana w programie, który mógł urazić uczucia wielu osób” – napisali przedstawiciele koncernu.
Okazuje się, że giganci biznesu liczą się ze zdaniem zwykłych ludzi i to nawet wtedy, gdy nie jest ono wyrażane w zbyt masowy sposób.
Dlaczego? Ano dlatego, że źródłem ich zysków są właśnie tacy zwykli ludzie. Zwykli ludzie, którzy mogą zrezygnować z kupowania i użytkowania ich produktów. Zwłaszcza, że konkurencja nie śpi – zamiast piwa Lech można wypić piwo Żywiec, zamiast Coca-Coli Pepsi, a z Facebooka można zrezygnować na rzecz NK, Twittera czy MySpace. Więc lepiej się zwykłym ludziom nie narażać. Nawet, jeśli niezadowolonych jest mało. Bo jeśli się nie zareaguje, to za chwilę może być ich więcej, a wizerunek firmy na tle konkurentów dozna uszczerbku. A to może przełożyć się na wymierne straty finansowe. Jeśli dajmy na to 10% lub nawet 1% konsumentów zrezygnuje, zyski będą odpowiednio mniejsze.
Inaczej jest z państwem. Rządzący państwem nie liczą się ze zdaniem zwykłych (a nawet „mniej zwykłych”) ludzi aż w takim stopniu. Przykład pierwszy z brzegu – protest przeciwko zmianom w ustawie o radiofonii i telewizji, podpisany przez wielu znanych publicznie przedstawicieli organizacji pozarządowych i tzw. środowisk twórczych, poparty dodatkowo kilkuset głosami „szeregowych obywateli”. Nie przyniósł żadnego efektu – po porozumieniu politycznym PO i SLD zapowiedziano już, że zmiany przejdą.
Inny przykład – jednomandatowe okręgi wyborcze. Mimo wielu petycji na rzecz wprowadzenia ordynacji wyborczej do Sejmu opartej na takich okręgach (np. www.jednomandatowe.pl, apel.jow.pl, wcześniejsze apele do prezydentów Kwaśniewskiego i Kaczyńskiego, nie mówiąc już o 750 tysiącach podpisów zebranych pod wnioskiem o przeprowadzenie w tej sprawie referendum) rządzący konsekwentnie je ignorują, posuwając się aż do łamania prawa (wspomniany wniosek o referendum mimo złożenia w Sejmie nie doczekał się w ogóle rozpatrzenia, a formularze z podpisami zniszczono).

Kompania Piwowarska zdecydowa\u0142a, \u017ce zdejmie baner z napisem „Zimny Lech” umieszczony niedaleko Wawelu<\/a>. Sta\u0142o si\u0119 tak po tym, jak osoby uwa\u017caj\u0105ce, \u017ce taki napis nie jest stosowny w pobli\u017cu miejsca poch\u00f3wku Lecha Kaczy\u0144skiego (m. in. eurodeputowani Marek Migalski i Ryszard Czarnecki) og\u0142osi\u0142y akcj\u0119 bojkotu jej produkt\u00f3w.
\nKilka dni temu Facebook odblokowa\u0142 konto blogerki Kataryny, zawieszone wcze\u015bniej po zg\u0142oszeniach o naruszanie regulaminu. Cho\u0107 zarz\u0105dzaj\u0105cy t\u0105 internetow\u0105 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 mogli przyj\u0105\u0107 interpretacj\u0119 regulaminu niekorzystn\u0105 dla Kataryny (jest w nim napisane, \u017ce u\u017cytkownicy musz\u0105 rejestrowa\u0107 si\u0119 pod „real name”<\/em> czyli prawdziwym nazwiskiem), to jednak ugi\u0119li si\u0119 w obliczu protestu zorganizowanego przez ok. 0,04\u2030 u\u017cytkownik\u00f3w.
\nJaki\u015b czas temu Coca-Cola po protestach ludzi oburzonych piosenk\u0105 Micha\u0142a Figurskiego i Kuby Wojew\u00f3dzkiego „Do celu” („Jarek po trupach do celu, ka\u017cdy chce le\u017ce\u0107 na Wawelu”<\/em>) wycofa\u0142a si\u0119 ze sponsorowania audycji<\/a> radia Eska Rock, w kt\u00f3rej zosta\u0142o to za\u015bpiewane. „Wyra\u017camy ubolewanie, \u017ce nasza marka zosta\u0142a wykorzystana w programie, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 urazi\u0107 uczucia wielu os\u00f3b”<\/em> – napisali przedstawiciele koncernu.
\nOkazuje si\u0119, \u017ce giganci biznesu licz\u0105 si\u0119 ze zdaniem zwyk\u0142ych ludzi i to nawet wtedy, gdy nie jest ono wyra\u017cane w zbyt masowy spos\u00f3b.
\nDlaczego? Ano dlatego, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142em ich zysk\u00f3w s\u0105 w\u0142a\u015bnie tacy zwykli ludzie. Zwykli ludzie, kt\u00f3rzy mog\u0105 zrezygnowa\u0107 z kupowania i u\u017cytkowania ich produkt\u00f3w<\/strong>. Zw\u0142aszcza, \u017ce konkurencja nie \u015bpi – zamiast piwa Lech mo\u017cna wypi\u0107 piwo \u017bywiec, zamiast Coca-Coli Pepsi, a z Facebooka mo\u017cna zrezygnowa\u0107 na rzecz NK, Twittera czy MySpace. Wi\u0119c lepiej si\u0119 zwyk\u0142ym ludziom nie nara\u017ca\u0107. Nawet, je\u015bli niezadowolonych jest ma\u0142o. Bo je\u015bli si\u0119 nie zareaguje, to za chwil\u0119 mo\u017ce by\u0107 ich wi\u0119cej, a wizerunek firmy na tle konkurent\u00f3w dozna uszczerbku. A to mo\u017ce prze\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 na wymierne straty finansowe. Je\u015bli dajmy na to 10% lub nawet 1% konsument\u00f3w zrezygnuje, zyski b\u0119d\u0105 odpowiednio mniejsze.
\nInaczej jest z pa\u0144stwem. Rz\u0105dz\u0105cy pa\u0144stwem nie licz\u0105 si\u0119 ze zdaniem zwyk\u0142ych (a nawet „mniej zwyk\u0142ych”) ludzi a\u017c w takim stopniu. Przyk\u0142ad pierwszy z brzegu – protest przeciwko zmianom w ustawie o radiofonii i telewizji<\/a>, podpisany przez wielu znanych publicznie przedstawicieli organizacji pozarz\u0105dowych i tzw. \u015brodowisk tw\u00f3rczych, poparty dodatkowo kilkuset g\u0142osami „szeregowych obywateli”. Nie przyni\u00f3s\u0142 \u017cadnego efektu – po porozumieniu politycznym PO i SLD zapowiedziano ju\u017c, \u017ce zmiany przejd\u0105<\/a>.
\nInny przyk\u0142ad – jednomandatowe okr\u0119gi wyborcze. Mimo wielu petycji na rzecz wprowadzenia ordynacji wyborczej do Sejmu opartej na takich okr\u0119gach (np. www.jednomandatowe.pl<\/a>, apel.jow.pl<\/a>, wcze\u015bniejsze apele do prezydent\u00f3w Kwa\u015bniewskiego<\/a> i Kaczy\u0144skiego<\/a>, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o 750 tysi\u0105cach podpis\u00f3w zebranych pod wnioskiem o przeprowadzenie w tej sprawie referendum) rz\u0105dz\u0105cy konsekwentnie je ignoruj\u0105, posuwaj\u0105c si\u0119 a\u017c do \u0142amania prawa (wspomniany wniosek o referendum mimo z\u0142o\u017cenia w Sejmie nie doczeka\u0142 si\u0119 w og\u00f3le rozpatrzenia, a formularze z podpisami zniszczono<\/a>).
\nIgnorowane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c g\u0142osy ludzi domagaj\u0105cych si\u0119 powo\u0142ania niezale\u017cnej mi\u0119dzynarodowej komisji dla zbadania przyczyn katastrofy w Smole\u0144sku<\/a>, wcze\u015bniej zignorowano protest rodzic\u00f3w przeciwko ustawie wprowadzaj\u0105cej obowi\u0105zek szkolny dla sze\u015bciolatk\u00f3w<\/a>, czy na przyk\u0142ad (to ju\u017c za poprzednich rz\u0105d\u00f3w) apel o usuni\u0119cie Romana Giertycha ze stanowiska ministra edukacji<\/a> lub obywatelsk\u0105 inicjatyw\u0119 ustawodawcz\u0105 na rzecz przywr\u00f3cenia kary \u015bmierci<\/a> (w tym ostatnim przypadku projekt w og\u00f3le nie trafi\u0142 pod debat\u0119).
\nDlaczego pa\u0144stwo jest mniej sk\u0142onne liczy\u0107 si\u0119 ze zdaniem jednostek i (stosunkowo) ma\u0142ych grup ludzi, ni\u017c prywatne firmy? Bo „konsumenci” us\u0142ug pa\u0144stwa nie mog\u0105 z nich zrezygnowa\u0107 – a w ka\u017cdym razie nie mog\u0105 zrezygnowa\u0107 z p\u0142acenia za nie w podatkach<\/strong>. Nie da si\u0119 przyst\u0105pi\u0107 do bojkotu podatku dochodowego tak, jak mo\u017cna przyst\u0105pi\u0107 do bojkotu piwa Lech. Mo\u017cna co najwy\u017cej (w tzw. demokracji) wybra\u0107 inny zestaw polityk\u00f3w, kt\u00f3rym si\u0119 go b\u0119dzie p\u0142aci\u0142o. Ale i to jest utrudnione – pojedynczy cz\u0142owiek ani mniejszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa nie mo\u017ce dokona\u0107 wyboru, \u017ce b\u0119dzie ten podatek p\u0142aci\u0142 politykom np. z PiS czy SLD zamiast z PO, taki wyb\u00f3r mo\u017ce zapa\u015b\u0107 jedynie wi\u0119kszo\u015bci\u0105 g\u0142os\u00f3w. Dodatkowo konkurencja na „rynku politycznym” jest praktycznie ograniczona (przynajmniej w Polsce) do jedynie kilku du\u017cych partii, a wybieraj\u0105c kt\u00f3r\u0105\u015b z nich wybiera si\u0119 przymusowo ca\u0142o\u015b\u0107 oferty (nie mo\u017cna wybra\u0107 np. oferty PSL w zakresie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych i oferty PiS w zakresie polityki zagranicznej). No i w ko\u0144cu wyboru mo\u017cna dokona\u0107 nie w ka\u017cdej chwili, a tylko raz na jaki\u015b czas przy urnie.
\nWi\u0119c rz\u0105dz\u0105cy licz\u0105 si\u0119 ze zdaniem „zwyk\u0142ych ludzi” tylko w niekt\u00f3rych przypadkach – wtedy, gdy mo\u017ce ono zosta\u0107 wykorzystane przez opozycyjnych polityk\u00f3w do zablokowania ich zamiar\u00f3w (jak zdarzy\u0142o si\u0119 w przypadku protestu przeciwko zamiarom cenzury Internetu, gdy rz\u0105dowi realnie grozi\u0142o weto prezydenta wobec przygotowywanej ustawy „oko\u0142ohazardowej”) lub wtedy, gdy mo\u017ce wp\u0142yn\u0105\u0107 na zmian\u0119 poparcia w wyborach na tyle znacz\u0105c\u0105, by prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 to na ich wynik. Oznacza to, \u017ce zdanie wyra\u017cone przez 1% lub nawet 10% wyborc\u00f3w, kt\u00f3rzy i tak stanowi\u0105 elektorat opozycji b\u0119dzie zignorowane – chyba \u017ce sytuacja jest akurat taka, \u017ce przeci\u0105gni\u0119cie ich na swoj\u0105 stron\u0119 zostanie uznane mo\u017cliwe i potrzebne. Oznacza to r\u00f3wnie\u017c, \u017ce im dalej do wybor\u00f3w, tym wi\u0119ksza szansa, \u017ce zdanie to b\u0119dzie zignorowane, tak samo jak zdanie ludzi, za kt\u00f3rymi nie stoi \u017cadna licz\u0105ca si\u0119 w grze wyborczej si\u0142a polityczna. Ignorowane b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c zdanie ludzi w sprawach, kt\u00f3re przy wyborach maj\u0105 dla nich znaczenie drugorz\u0119dne – bo i tak zag\u0142osuj\u0105 oni zgodnie z tym, co stanowi dla nich najwy\u017cszy priorytet (np. na Komorowskiego dlatego, by prezydentem nie zosta\u0142 Kaczy\u0144ski).
\nJe\u015bli chcemy (jak np. sygnatariusze Deklaracji Obywateli<\/a> og\u0142oszonej przez Stowarzyszenie Blogmedia24.pl<\/a>), by pa\u0144stwo liczy\u0142o si\u0119 ze zdaniem jednostek i ma\u0142ych grup w stopniu przynajmniej takim, w jakim robi\u0105 to prywatne firmy, to jest na to tylko jeden spos\u00f3b – te jednostki i grupy powinny mie\u0107 realn\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 jednostronnego zrezygnowania z us\u0142ug pa\u0144stwa i jego bojkotu polegaj\u0105cego na niep\u0142aceniu podatk\u00f3w, przynajmniej cz\u0119\u015bciowego<\/strong>. Na przyk\u0142ad zrezygnowania z p\u0142acenia podatku dochodowego w zamian za rezygnacj\u0119 z us\u0142ug administracji pa\u0144stwowej i samorz\u0105dowej (wp\u0142ywy z podatku dochodowego od os\u00f3b fizycznych s\u0105 mniejsze ni\u017c koszty pracy urz\u0119dnik\u00f3w<\/a>, wi\u0119c wymiana uczciwa) – gdyby taki zadeklarowany „bezpodatkowiec dochodowy” musia\u0142 jednak skorzysta\u0107 z us\u0142ug jakiego\u015b urz\u0119du, to p\u0142aci\u0142by za to bezpo\u015brednio. Albo inaczej – zrezygnowania np. ze wszystkich podatk\u00f3w poza dochodowym, w zamian za rezygnacj\u0119 z wszystkich us\u0142ug pa\u0144stwa poza ulubion\u0105 tr\u00f3jc\u0105 liberalnych konserwatyst\u00f3w: obron\u0105 narodow\u0105, bezpiecze\u0144stwem publicznym i wymiarem sprawiedliwo\u015bci (planowane wydatki w bud\u017cecie pa\u0144stwa na te dziedziny s\u0105 niewiele wy\u017csze od wp\u0142yw\u00f3w z podatku dochodowego od os\u00f3b fizycznych, ale pa\u0144stwo ma te\u017c spore dochody niepodatkowe, wi\u0119c wymiana uczciwa).
\nJak do tego doprowadzi\u0107, to odr\u0119bny problem. Ale pierwszym i najwa\u017cniejszym krokiem jest tu uzmys\u0142owi\u0107 sobie, \u017ce podstawow\u0105 przyczyn\u0105, dla kt\u00f3rej pa\u0144stwo lekcewa\u017cy pojedynczych obywateli i mniejszo\u015bci, nie liczy si\u0119 z ich opiniami, nie widzi potrzeby ich uzgadniania ani opracowania sposobu ich uzgadniania (nawi\u0105zuj\u0105c do postulat\u00f3w Deklaracji Obywateli<\/a>) jest jego przymusowo\u015b\u0107 z punktu widzenia jednostki. Inaczej traktuje si\u0119 klienta, kt\u00f3ry mo\u017ce odej\u015b\u0107, inaczej niewolnika, kt\u00f3ry odej\u015b\u0107 nie mo\u017ce. Niestety.
\nEric Frank Russell, ameryka\u0144ski pisarz SF napisa\u0142 kiedy\u015b opowiadanie (niestety w Internecie uda\u0142o mi si\u0119 znale\u017a\u0107 tylko wersj\u0119 angloj\u0119zyczn\u0105<\/a>) o \u015bwiecie zamieszkanym przez szcz\u0119\u015bliwych ludzi, kt\u00f3rzy nie daj\u0105 sobie narzuci\u0107 \u017cadnej opresyjnej w\u0142adzy, bo wiedz\u0105, na czym polega wolno\u015b\u0107. Polega mianowicie na odmowie. Wolno\u015b\u0107 realizuje si\u0119 w odmowie. Ich naczelna zasada brzmi: „Wolno\u015b\u0107 = Ja Nie!”.
\nMo\u017cemy powiedzie\u0107 „Ja Nie!” Kompanii Piwowarskiej, Coca-Coli czy Facebookowi, widzimy pozytywne rezultaty i uznajemy to za w\u0142a\u015bciwe. Nie mo\u017cemy powiedzie\u0107 „Ja Nie!” pa\u0144stwu (przynajmniej nie nara\u017caj\u0105c si\u0119 na represje) i widzimy negatywne rezultaty. Dlaczego nie uzna\u0107 tego wreszcie za niew\u0142a\u015bciwe?<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/311"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=311"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/311\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":329,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/311\/revisions\/329"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=311"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=311"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=311"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}