Profesor Dariusz Filar, członek Rady Gospodarczej przy Prezesie Rady Ministrów, udowadnia na łamach „Gazety Wyborczej”, że na dzień dzisiejszy, biorąc pod uwagę możliwe zagrożenie wiarygodności Polski na światowych rynkach finansowych, lepiej podnieść podatki niż zmniejszać wydatki z tegoż budżetu. Według tego doradcy premiera możliwe reformy po stronie wydatków albo przyniosą stosunkowo niewielkie oszczędności (np. oszczędności na becikowym, zasiłku pogrzebowym czy wyłączenie najbogatszych rolników z KRUS), albo też przyniosą je dopiero po długim czasie (wydłużenie wieku emerytalnego, reforma emerytur „mundurowych”). Zatem trzeba pilnie szukać dodatkowych wpływów do budżetu i to w wymiarze wyższym niż ten, na który na razie zdecydował się rząd: tutaj prof. Filar proponuje wprowadzenie jednolitej 19% stawki VAT bez ulg – czyli faktycznie podwyższenie tego podatku dla większości społeczeństwa, a najbardziej dla najuboższych (którym na pocieszenie zwiększyłoby się kwotę wolną od podatku dochodowego) – oraz ponowne zwiększenie składki rentowej dla pracowników, przy jednoczesnym zmniejszeniu jej dla pracodawców. Pierwsze rozwiązanie miałoby dać „ponad 10 mld” zysku dla budżetu netto rocznie, drugie – „niespełna 2 mld”.
Argumentacja prof. Filara jest jednak nieprzekonująca. Oszczędności, które bierze pod uwagę, nie są jedynymi możliwymi oszczędnościami w budżecie państwa. Doradca premiera w ogóle nie rozważa możliwości zaoszczędzenia na samym aparacie państwa, czyli przede wszystkim na kosztach administracji – tak centralnej, jak i samorządowej (co pozwoliłoby zmniejszyć subwencje dla samorządów). Można wyliczyć, że nawet bez jakiegokolwiek ograniczania liczby urzędników samo zmniejszenie ich wynagrodzeń w taki sposób, by średnie wynagrodzenie w administracji było równe średniemu wynagrodzeniu w gospodarce ogółem (obecnie jest ok. 1,424 raza wyższe) dałoby w efekcie oszczędności rzędu 9,2 mld zł rocznie. Dodatkowo, sam rząd w ubiegłym roku szacował, że zmniejszenie liczby urzędników  w państwowych jednostkach budżetowych, funduszach i agencjach o 10% przyniosłoby 1,3 mld zł oszczędności rocznie – niestety po zaledwie dwóch miesiącach „opór materii” w postaci krytyki ministrów, członków Rady Służby Cywilnej i związków zawodowych spowodował, że wycofano się wstydliwie z pomysłu.

Profesor Dariusz Filar, cz\u0142onek Rady Gospodarczej przy Prezesie Rady Ministr\u00f3w, udowadnia na \u0142amach „Gazety Wyborczej”<\/a>, \u017ce na dzie\u0144 dzisiejszy, bior\u0105c pod uwag\u0119 mo\u017cliwe zagro\u017cenie wiarygodno\u015bci Polski na \u015bwiatowych rynkach finansowych, lepiej podnie\u015b\u0107 podatki ni\u017c zmniejsza\u0107 wydatki z tego\u017c bud\u017cetu. Wed\u0142ug tego doradcy premiera mo\u017cliwe reformy po stronie wydatk\u00f3w albo przynios\u0105 stosunkowo niewielkie oszcz\u0119dno\u015bci (np. oszcz\u0119dno\u015bci na becikowym, zasi\u0142ku pogrzebowym czy wy\u0142\u0105czenie najbogatszych rolnik\u00f3w z KRUS), albo te\u017c przynios\u0105 je dopiero po d\u0142ugim czasie (wyd\u0142u\u017cenie wieku emerytalnego, reforma emerytur „mundurowych”). Zatem trzeba pilnie szuka\u0107 dodatkowych wp\u0142yw\u00f3w do bud\u017cetu i to w wymiarze wy\u017cszym ni\u017c ten, na kt\u00f3ry na razie zdecydowa\u0142 si\u0119 rz\u0105d: tutaj prof. Filar proponuje wprowadzenie jednolitej 19% stawki VAT bez ulg – czyli faktycznie podwy\u017cszenie tego podatku dla wi\u0119kszo\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, a najbardziej dla najubo\u017cszych (kt\u00f3rym na pocieszenie zwi\u0119kszy\u0142oby si\u0119 kwot\u0119 woln\u0105 od podatku dochodowego) – oraz ponowne zwi\u0119kszenie sk\u0142adki rentowej dla pracownik\u00f3w, przy jednoczesnym zmniejszeniu jej dla pracodawc\u00f3w. Pierwsze rozwi\u0105zanie mia\u0142oby da\u0107 „ponad 10 mld”<\/em> zysku dla bud\u017cetu netto rocznie, drugie – „niespe\u0142na 2 mld”<\/em>.
\nArgumentacja prof. Filara jest jednak nieprzekonuj\u0105ca. Oszcz\u0119dno\u015bci, kt\u00f3re bierze pod uwag\u0119, nie s\u0105 jedynymi mo\u017cliwymi oszcz\u0119dno\u015bciami w bud\u017cecie pa\u0144stwa. Doradca premiera w og\u00f3le nie rozwa\u017ca mo\u017cliwo\u015bci zaoszcz\u0119dzenia na samym aparacie pa\u0144stwa<\/strong>, czyli przede wszystkim na kosztach administracji – tak centralnej, jak i samorz\u0105dowej (co pozwoli\u0142oby zmniejszy\u0107 subwencje dla samorz\u0105d\u00f3w). Mo\u017cna wyliczy\u0107, \u017ce nawet bez jakiegokolwiek ograniczania liczby urz\u0119dnik\u00f3w<\/strong> samo zmniejszenie ich wynagrodze\u0144 w taki spos\u00f3b, by \u015brednie wynagrodzenie w administracji by\u0142o r\u00f3wne \u015bredniemu wynagrodzeniu w gospodarce og\u00f3\u0142em (obecnie jest ok. 1,424 raza wy\u017csze<\/a>) da\u0142oby w efekcie oszcz\u0119dno\u015bci rz\u0119du 9,2 mld z\u0142 rocznie. Dodatkowo, sam rz\u0105d w ubieg\u0142ym roku szacowa\u0142,<\/a> \u017ce zmniejszenie liczby urz\u0119dnik\u00f3w\u00a0 w pa\u0144stwowych jednostkach bud\u017cetowych, funduszach i agencjach o 10% przynios\u0142oby 1,3 mld z\u0142 oszcz\u0119dno\u015bci rocznie – niestety po zaledwie dw\u00f3ch miesi\u0105cach „op\u00f3r materii” w postaci krytyki ministr\u00f3w, cz\u0142onk\u00f3w Rady S\u0142u\u017cby Cywilnej i zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych spowodowa\u0142, \u017ce wycofano si\u0119 wstydliwie z pomys\u0142u<\/a>.
\nA mo\u017cna szuka\u0107 przecie\u017c dalszych oszcz\u0119dno\u015bci. Mo\u017cna na przyk\u0142ad zlikwidowa\u0107 diety radnych, kt\u00f3rych mamy w Polsce 46790. Trudno oszacowa\u0107, ile wynosi \u015brednia miesi\u0119czna dieta radnego (stawki s\u0105 tu zr\u00f3\u017cnicowane w zale\u017cno\u015bci od gminy), ale mo\u017cna realistycznie za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce oscyluje w granicach 1000 z\u0142<\/a> (maksymalna mo\u017cliwa stawka to obecnie ok. 2,7 tys. z\u0142). Zniesienie diet da\u0142oby wi\u0119c co najmniej 0,5 mld z\u0142 rocznie oszcz\u0119dno\u015bci w bud\u017cetach samorz\u0105d\u00f3w, kt\u00f3rym o tyle mo\u017cna by zmniejszy\u0107 subwencje z bud\u017cetu pa\u0144stwa. A w dodatku do rad kandydowaliby bardziej spo\u0142ecznicy, a nie karierowicze…
\nMo\u017cna te\u017c zaoszcz\u0119dzi\u0107 na dofinansowaniu przez samorz\u0105dy katechezy w szko\u0142ach, na czym bud\u017cet pa\u0144stwa m\u00f3g\u0142by po\u015brednio zaoszcz\u0119dzi\u0107 tak, jak w poprzednim przypadku. Zdaniem pos\u0142anki Senyszyn mo\u017cna zaoszcz\u0119dzi\u0107 na tym ponad 1 mld z\u0142 rocznie<\/a> (wg moich w\u0142asnych szacunkowych wylicze\u0144 mog\u0142oby to by\u0107 nieco mniej – ok. 0,8-0,9 mld z\u0142) i wcale nie trzeba tu renegocjowa\u0107 konkordatu – wystarczy zmniejszy\u0107 liczb\u0119 godzin katechezy. Mimo, i\u017c nie zgadzam si\u0119 z wieloma pogl\u0105dami p. Senyszyn, to uwa\u017cam, \u017ce akurat ten postulat jest s\u0142uszny. Po pierwsze – dlaczego niekatolicy (jak np. ja) maj\u0105 przymusowo p\u0142aci\u0107 w podatkach na nauczanie religii katolickiej? Po drugie, w czasach PRL, gdy zar\u00f3wno Ko\u015bci\u00f3\u0142, jak i jego wierni byli znacznie biedniejsi, katecheza z powodzeniem funkcjonowa\u0142a bez dofinansowywania przez pa\u0144stwo, wi\u0119c dzi\u015b tym bardziej jest to mo\u017cliwe.
\nWszystkie wymienione wy\u017cej oszcz\u0119dno\u015bci \u0142\u0105cznie daj\u0105 ok. 12 mld z\u0142, czyli tyle, ile dodatkowe wp\u0142ywy z podwy\u017cek podatk\u00f3w wymienione przez prof. Filara<\/strong>. S\u0105 przy tym mo\u017cliwe do uzyskania od przysz\u0142ego roku – pod warunkiem przeprowadzenia odpowiednich szybkich zmian w prawie.
\nA przecie\u017c to jeszcze nie wszystko. Mo\u017cna si\u0119 zastanowi\u0107, dlaczego z bud\u017cetu pa\u0144stwa maj\u0105 by\u0107 w og\u00f3le ponoszone wydatki na np. finansowanie mistrzostw Europy w pi\u0142ce no\u017cnej (dyscyplinie, kt\u00f3ra nie interesuje wszystkich Polak\u00f3w i w kt\u00f3rej Polacy si\u0119 nie licz\u0105) w 2012 r. (1,3 mld z\u0142 w 2010 r. z rezerwy celowej), na kultur\u0119 fizyczn\u0105 i sport (0,5 mld z\u0142 w 2010 r.), dlaczego bud\u017cet pa\u0144stwa ma dop\u0142aca\u0107 do infrastruktury PKP (0,8 mld z\u0142 w 2010 r.) czy do g\u00f3rnictwa w\u0119gla kamiennego (0,3 mld z\u0142 w 2010 r.)…
\n\u017beby zachowa\u0107 wiarygodno\u015b\u0107 w oczach „\u015bwiata globalnych finans\u00f3w”<\/em> nie trzeba podnosi\u0107 ludziom podatk\u00f3w. Nawet, je\u015bli twierdzi tak doradca premiera z tytu\u0142em profesora. Je\u015bli rz\u0105d je teraz podniesie, to zrobi to dlatego, \u017ce tak chce, a nie dlatego, \u017ce tak musi.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=354"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":362,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions\/362"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}