Przyjęcie poprawki Senatu ograniczającej dostęp do jawnej informacji publicznej „ze względu na ochronę ważnego interesu gospodarczego państwa” było możliwe prawdopodobnie głównie dzięki wprowadzeniu dyscypliny głosowania przez władze klubu Platformy Obywatelskiej. Sytuacja wyglądała tak, że sejmowa Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, rozważywszy wątpliwości ekspertów i organizacji pozarządowych, zarekomendowała jej odrzucenie bez jednego głosu sprzeciwu (bodajże 15 głosów za odrzuceniem i 4 wstrzymujące się). Jednak po zarządzeniu dyscypliny głosowania prawie wszyscy posłowie PO (z wyjątkiem dziewięciu, w tym przewodniczącego wymienionej wyżej komisji) zagłosowali przeciwko jej odrzuceniu. Poprawka przeszła 10 głosami, a prezydent ostatecznie zdecydował się – mimo apeli o weto lub odesłanie ustawy do Trybunału Konstytucyjnego – na podpisanie ustawy (choć zapowiadając skierowanie już podpisanej ustawy do TK w trybie kontroli następczej). Jest prawdopodobne, że bez zarządzenia tej dyscypliny dziesięciu lub więcej kolejnych posłów tej partii wzięłoby pod uwagę argumenty merytoryczne, głosując za odrzuceniem poprawki, co wystarczyłoby do uchwalenia ustawy bez niej.
W tej sytuacji powstaje pytanie, jaki sens mają w ogóle merytoryczne argumenty, dyskusje w komisjach oraz wysłuchiwanie przez posłów (i senatorów) opinii ekspertów, organizacji pozarządowych i obywateli, skoro i tak ich rola sprowadzana jest, poprzez narzędzie dyscypliny głosowania, do maszynki ślepo przegłosowującej stanowisko partyjnej wierchuszki, która (jak w tym przypadku) z góry decyduje, że dany projekt ma być bez względu na wszystko przyjęty lub odrzucony? Nie taniej byłoby, by liderzy poszczególnych partii lub wyznaczeni przez nich pojedynczy pełnomocnicy głosowali „udziałami”, jak w spółkach akcyjnych?
Skoro jednak mamy póki co posłów i senatorów będących teoretycznie wg obowiązującej konstytucji przedstawicielami nie swoich partii, ale „Narodu”, to może warto spróbować się na tę konstytucję powołać? I złożyć np. wniosek do Rzecznika Praw Obywatelskich?
No więc złożyłem dzisiaj – za pomocą formularza elektronicznego oraz mejlem – wniosek o następującej treści:

Przyj\u0119cie poprawki Senatu ograniczaj\u0105cej dost\u0119p do jawnej informacji publicznej<\/a> „ze wzgl\u0119du na ochron\u0119 wa\u017cnego interesu gospodarczego pa\u0144stwa”<\/em> by\u0142o mo\u017cliwe prawdopodobnie g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki wprowadzeniu dyscypliny g\u0142osowania przez w\u0142adze klubu Platformy Obywatelskiej<\/strong>. Sytuacja wygl\u0105da\u0142a tak, \u017ce sejmowa Komisja Administracji i Spraw Wewn\u0119trznych, rozwa\u017cywszy w\u0105tpliwo\u015bci ekspert\u00f3w i organizacji pozarz\u0105dowych, zarekomendowa\u0142a jej odrzucenie bez jednego g\u0142osu sprzeciwu (bodaj\u017ce 15 g\u0142os\u00f3w za odrzuceniem i 4 wstrzymuj\u0105ce si\u0119). Jednak po zarz\u0105dzeniu dyscypliny g\u0142osowania prawie wszyscy pos\u0142owie PO (z wyj\u0105tkiem dziewi\u0119ciu, w tym przewodnicz\u0105cego wymienionej wy\u017cej komisji) zag\u0142osowali przeciwko jej odrzuceniu. Poprawka przesz\u0142a 10 g\u0142osami, a prezydent ostatecznie zdecydowa\u0142 si\u0119 – mimo apeli o weto lub odes\u0142anie ustawy do Trybuna\u0142u Konstytucyjnego<\/a> – na podpisanie ustawy (cho\u0107 zapowiadaj\u0105c skierowanie ju\u017c podpisanej ustawy do TK w trybie kontroli nast\u0119pczej). Jest prawdopodobne, \u017ce bez zarz\u0105dzenia tej dyscypliny dziesi\u0119ciu lub wi\u0119cej kolejnych pos\u0142\u00f3w tej partii wzi\u0119\u0142oby pod uwag\u0119 argumenty merytoryczne, g\u0142osuj\u0105c za odrzuceniem poprawki, co wystarczy\u0142oby do uchwalenia ustawy bez niej.
\nW tej sytuacji powstaje pytanie, jaki sens maj\u0105 w og\u00f3le merytoryczne argumenty, dyskusje w komisjach oraz wys\u0142uchiwanie przez pos\u0142\u00f3w (i senator\u00f3w) opinii ekspert\u00f3w, organizacji pozarz\u0105dowych i obywateli, skoro i tak ich rola sprowadzana jest, poprzez narz\u0119dzie dyscypliny g\u0142osowania, do maszynki \u015blepo przeg\u0142osowuj\u0105cej stanowisko partyjnej wierchuszki, kt\u00f3ra (jak w tym przypadku) z g\u00f3ry decyduje, \u017ce dany projekt ma by\u0107 bez wzgl\u0119du na wszystko przyj\u0119ty lub odrzucony? Nie taniej by\u0142oby, by liderzy poszczeg\u00f3lnych partii lub wyznaczeni przez nich pojedynczy pe\u0142nomocnicy g\u0142osowali „udzia\u0142ami”, jak w sp\u00f3\u0142kach akcyjnych?
\nSkoro jednak mamy p\u00f3ki co pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w b\u0119d\u0105cych teoretycznie wg obowi\u0105zuj\u0105cej konstytucji przedstawicielami nie swoich partii, ale „Narodu”, to mo\u017ce warto spr\u00f3bowa\u0107 si\u0119 na t\u0119 konstytucj\u0119 powo\u0142a\u0107? I z\u0142o\u017cy\u0107 np. wniosek do Rzecznika Praw Obywatelskich?
\nNo wi\u0119c z\u0142o\u017cy\u0142em dzisiaj – za pomoc\u0105 formularza elektronicznego oraz mejlem – wniosek o nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci:<\/p>\n

„Wnosz\u0119 o skierowanie do Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, na podstawie art. 188 i 191 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 16 ust. 2 pkt. 2 Ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich oraz art. 2 ust. 1 pkt. 6 Ustawy o Trybunale Konstytucyjnym wniosku o zbadanie zgodno\u015bci dzia\u0142alno\u015bci partii politycznych:<\/em>
\n– Platforma Obywatelska Rzeczypospolitej Polskiej,<\/em>
\n– Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107,<\/em>
\n– Sojusz Lewicy Demokratycznej,<\/em>
\n– Polskie Stronnictwo Ludowe,<\/em>
\nz art. 104 ust. 1, art. 105 ust. 1 i art. 106 w po\u0142\u0105czeniu z art. 108 oraz art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz wynikaj\u0105cymi z nich art. 1 ust. 1, art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1 pkt. 1 i 5, art. 15 ust. 1 pkt. 1 i 5 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora – w zakresie,<\/em> w jakim regulaminy klub\u00f3w parlamentarnych tych partii:<\/em>
\n– zakazuj\u0105 wyst\u0119powania bez zgody w\u0142adz klubu z w\u0142asn\u0105 inicjatyw\u0105 legislacyjn\u0105 ani wspierania bez ich zgody projekt\u00f3w ustaw, uchwa\u0142 i rezolucji inicjowanych przez inne kluby i podmioty (art. 2 ust. 3 Regulaminu KP PO, art. 3 ust. 3 Regulaminu KP SLD);<\/em>
\n– zezwalaj\u0105 na zarz\u0105dzenie dyscypliny g\u0142osowania przez w\u0142adze klubu (art. 4 ust. 4 pkt. 3 oraz art. 8 ust. 8 pkt. 7 Regulaminu KP PO, art. 19 ust. 1-3 Regulaminu KP PiS, \u00a7 26 Regulaminu KP PSL) lub zobowi\u0105zuj\u0105 cz\u0142onka klubu do przestrzegania ustalonych przez klub zasad g\u0142osowania (art. 3 ust. 1 pkt. 5 Regulaminu KP SLD);<\/em>
\n– przewiduj\u0105 kary, w tym w przypadku klub\u00f3w parlamentarnych PO i PiS kary pieni\u0119\u017cne, za naruszenie przepis\u00f3w regulaminu albo uchwa\u0142, zarz\u0105dze\u0144 lub wytycznych w\u0142adz klubu, w tym naruszenie dyscypliny g\u0142osowania (art. 5 ust. 1 Regulaminu KP PO, art. 9 ust. 7 Regulaminu KP PiS, art. 11 ust. 2 Regulaminu KP SLD, \u00a7 19 ust. 1 Regulaminu KP PSL).<\/em>
\nUZASADNIENIE<\/em>
\nZgodnie z art. 105 ust. 1 w po\u0142\u0105czeniu z art. 108 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 i 2 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora pose\u0142 ani senator nie mo\u017ce by\u0107 poci\u0105gni\u0119ty do odpowiedzialno\u015bci za swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 wchodz\u0105c\u0105 w zakres sprawowania mandatu. Za tak\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 pose\u0142 lub senator odpowiada tylko przed Sejmem lub Senatem i jest to wy\u0142\u0105cznie odpowiedzialno\u015b\u0107 dyscyplinarna i finansowa na zasadach okre\u015blonych w ustawie oraz w regulaminach Sejmu lub Senatu (art. 6 ust. 3 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora). Nie ma tu mowy o odpowiedzialno\u015bci dyscyplinarnej i finansowej okre\u015blonej w regulaminach klub\u00f3w parlamentarnych. Ani Ustawa o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora, ani regulaminy Sejmu i Senatu nie przewiduj\u0105 r\u00f3wnie\u017c bezpo\u015brednio mo\u017cliwo\u015bci na\u0142o\u017cenia kar za naruszenie dyscypliny g\u0142osowania zarz\u0105dzonej przez w\u0142adze klubu parlamentarnego ani za wyst\u0119powanie bez zgody w\u0142adz klubu z w\u0142asn\u0105 inicjatyw\u0105 legislacyjn\u0105 czy wspieranie bez ich zgody projekt\u00f3w ustaw, uchwa\u0142 i rezolucji inicjowanych przez inne kluby i podmioty.<\/em>
\nMo\u017cliwo\u015b\u0107 na\u0142o\u017cenia na pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w kar (w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci kar pieni\u0119\u017cnych) za naruszenie dyscypliny g\u0142osowania zarz\u0105dzonej przez w\u0142adze klubu parlamentarnego jest naruszeniem zasady, \u017ce pos\u0142owie i senatorowie s\u0105 przedstawicielami Narodu (art. 104 ust. 1 w po\u0142\u0105czeniu z art. 108 Konstytucji RP) i wynikaj\u0105cej st\u0105d zasady, \u017ce wykonuj\u0105 sw\u00f3j mandat kieruj\u0105c si\u0119 dobrem Narodu (art. 1 ust. 1 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora). Oznacza to bowiem pr\u00f3b\u0119 zmuszenia pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w do g\u0142osowania zgodnie z zarz\u0105dzeniem w\u0142adz klubu parlamentarnego nawet w przypadku, je\u015bli g\u0142osowanie takie jest wbrew temu, co rozumiej\u0105 oni przez dobro Narodu. Jest to w szczeg\u00f3lno\u015bci ograniczenie zagwarantowanego w art. 14 ust. 1 pkt. 1 i art. 15 ust. 1 pkt. 1 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora prawa do wyra\u017cania przez nich swojego stanowiska w sprawach rozpatrywanych na posiedzeniach Sejmu i Senatu oraz ich organ\u00f3w.<\/em>
\nMo\u017cliwo\u015b\u0107 na\u0142o\u017cenia na pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w kar (w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci kar pieni\u0119\u017cnych) za naruszenie zakazu wyst\u0119powania bez zgody w\u0142adz klubu z w\u0142asn\u0105 inicjatyw\u0105 legislacyjn\u0105 ani wspierania bez ich zgody projekt\u00f3w ustaw, uchwa\u0142 i rezolucji inicjowanych przez inne kluby i podmioty narusza bezpo\u015brednio konstytucyjne prawo pos\u0142\u00f3w do inicjatywy ustawodawczej (art. 118 ust. 1 Konstytucji RP), a tak\u017ce zagwarantowane w art. 3 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora prawo do czynnego uczestnictwa w pracach Sejmu lub Senatu oraz ich organ\u00f3w oraz zagwarantowane w art. 14 ust. 1 pkt. 5 i art. 15 ust. 1 pkt. 5 tej ustawy prawo do uczestniczenia w podejmowaniu inicjatyw ustawodawczych i uchwa\u0142odawczych.<\/em>
\nOg\u00f3lnie, mo\u017cliwo\u015b\u0107 na\u0142o\u017cenia na pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w kar (w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci kar pieni\u0119\u017cnych) w wymienionych wy\u017cej przypadkach stoi w sprzeczno\u015bci z art. 4 Ustawy o wykonywaniu mandatu pos\u0142a i senatora, wynikaj\u0105cym z art. 106 Konstytucji RP w po\u0142\u0105czeniu z art. 108 Konstytucji RP i stanowi\u0105cym, i\u017c pos\u0142om i senatorom zapewnia si\u0119 warunki niezb\u0119dne do skutecznej realizacji ich obowi\u0105zk\u00f3w oraz ochron\u0119 praw wynikaj\u0105cych ze sprawowania mandatu.<\/em>
\nOstatni przypadek zarz\u0105dzenia dyscypliny g\u0142osowania przez w\u0142adze klubu parlamentarnego pokaza\u0142, \u017ce pos\u0142owie Platformy Obywatelskiej podczas wa\u017cnego g\u0142osowania nad senack\u0105 poprawk\u0105 do ustawy o zmianie ustawy o dost\u0119pie do informacji publicznej, w sytuacji licznie podnoszonych podejrze\u0144 o jej niekonstytucyjno\u015b\u0107, w tym naruszanie przez ni\u0105 obywatelskiego prawa do uzyskiwania informacji o dzia\u0142alno\u015bci organ\u00f3w w\u0142adzy publicznej mogli, wskutek zarz\u0105dzenia dyscypliny g\u0142osowania przez w\u0142adze Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska, kierowa\u0107 si\u0119 nie wzgl\u0119dami merytorycznymi (a wi\u0119c tym, co rozumiej\u0105 przez dobro Narodu), a pos\u0142usze\u0144stwem wobec przepis\u00f3w regulaminu klubu oraz obaw\u0105 przed gro\u017c\u0105cymi im karami. Pose\u0142 Andrzej Ga\u0142a\u017cewski poinformowa\u0142 mnie, \u017ce „obowi\u0105zywa\u0142a nas dyscyplina g\u0142osowania, kt\u00f3rej si\u0119 podporz\u0105dkowa\u0142em. Niestety, decyzja o dyscyplinie zosta\u0142a podj\u0119ta bez dyskusji klubowej i wielu z nas by\u0142o tym niemile zaskoczonych”<\/strong>.<\/em>
\nPokazuje to, \u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 zarz\u0105dzania dyscypliny g\u0142osowania oraz nak\u0142adania na niestosuj\u0105cych si\u0119 do niej pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w kar (w szczeg\u00f3lno\u015bci pieni\u0119\u017cnych) mo\u017ce zagra\u017ca\u0107 bezpo\u015brednio konstytucyjnym prawom wszystkich obywateli.<\/em>
\nKlub Parlamentarny Platforma Obywatelska jest, zgodnie z art. 1 ust. 3 swojego w\u0142asnego regulaminu, parlamentarn\u0105 reprezentacj\u0105 partii politycznej Platforma Obywatelska RP, a zgodnie z art. 1 ust. 4 tego\u017c regulaminu, w swoich dzia\u0142aniach i reprezentowaniu stanowisk na zewn\u0105trz kieruje si\u0119 postanowieniami Deklaracji Ideowej PO, wype\u0142nia za\u0142o\u017cenia programu partii, wsp\u00f3\u0142tworzy i realizuje bie\u017c\u0105c\u0105 lini\u0119 polityczn\u0105 Platformy Obywatelskiej przestrzegaj\u0105c statutu PO, niniejszego regulaminu oraz uchwa\u0142 krajowych w\u0142adz statutowych partii. Istnienie tego klubu jest przewidziane w \u00a7 60 Statutu Platformy Obywatelskiej Rzeczypospolitej Polskiej. W zwi\u0105zku z tym dzia\u0142alno\u015b\u0107 Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska (w tym tre\u015b\u0107 i stosowanie jego regulaminu) mie\u015bci si\u0119 w zakresie dzia\u0142alno\u015bci partii politycznej Platforma Obywatelska RP, a co za tym idzie, mo\u017ce by\u0107 przedmiotem orzeczenia zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci tej partii politycznej.<\/em>
\nKlub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107 jest, zgodnie z art. 4 swojego w\u0142asnego regulaminu, parlamentarn\u0105 reprezentacj\u0105 partii politycznej Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107, a zgodnie z art. 3 tego\u017c regulaminu pos\u0142owie i senatorowie b\u0119d\u0105cy cz\u0142onkami PiS dzia\u0142aj\u0105 zgodnie ze Statutem PiS, programem PiS oraz uchwa\u0142ami Rady Politycznej, Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego oraz Prezydium PiS, za\u015b uchwa\u0142y w\u0142adz PiS s\u0105 wi\u0105\u017c\u0105ce dla cz\u0142onka Klubu PiS w g\u0142osowaniu na posiedzeniach Sejmu, Senatu, ich organ\u00f3w, Klubu PiS oraz przy podejmowaniu innych dzia\u0142a\u0144 politycznych zwi\u0105zanych z wykonywaniem mandatu parlamentarzysty. Istnienie tego klubu jest przewidziane w art. 36 Statutu Prawa i Sprawiedliwo\u015bci. W zwi\u0105zku z tym dzia\u0142alno\u015b\u0107 Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107 (w tym tre\u015b\u0107 i stosowanie jego regulaminu) mie\u015bci si\u0119 w zakresie dzia\u0142alno\u015bci partii politycznej Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107, a co za tym idzie, mo\u017ce by\u0107 przedmiotem orzeczenia zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci tej partii politycznej.<\/em>
\nKlub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej jest cia\u0142em utworzonym zgodnie z art. 2 Statutu Sojuszu Lewicy Demokratycznej, a cz\u0142onkostwo w nim wynika z cz\u0142onkostwa w Sojuszu Lewicy Demokratycznej (zgodnie z art. 3 ust. 4 Regulaminu KP SLD cz\u0142onkostwo klubu ustaje wskutek ustania cz\u0142onkostwa w SLD). W zwi\u0105zku z tym dzia\u0142alno\u015b\u0107 Klubu Parlamentarnego Sojusz Lewicy Demokratycznej (w tym tre\u015b\u0107 i stosowanie jego regulaminu) mie\u015bci si\u0119 w zakresie dzia\u0142alno\u015bci partii politycznej Sojusz Lewicy Demokratycznej, a co za tym idzie, mo\u017ce by\u0107 przedmiotem orzeczenia zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci tej partii politycznej.<\/em>
\nKlub Poselski Polskiego Stronnictwa Ludowego zgodnie z \u00a7 2 swojego w\u0142asnego regulaminu realizuje polityk\u0119 Stronnictwa na terenie Sejmu, w szczeg\u00f3lno\u015bci dzia\u0142a zgodnie z programem PSL oraz uchwa\u0142ami Kongresu, Rady Naczelnej i Naczelnego Komitetu Wykonawczego PSL. Jest cia\u0142em przewidzianym (pod nazw\u0105 Klub Parlamentarny PSL) w art. 78 Statutu Polskiego Stronnictwa Ludowego. W zwi\u0105zku z tym dzia\u0142alno\u015b\u0107 Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego (w tym tre\u015b\u0107 i stosowanie jego regulaminu) mie\u015bci si\u0119 w zakresie dzia\u0142alno\u015bci partii politycznej Polskie Stronnictwo Ludowe, a co za tym idzie, mo\u017ce by\u0107 przedmiotem orzeczenia zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci tej partii politycznej.”<\/em><\/p>\n

Zobaczymy, co na to powie RPO \ud83d\ude42<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":null,"protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/796"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=796"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/796\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":819,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/796\/revisions\/819"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=796"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=796"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sierp.libertarianizm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=796"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}